Budowa skóry
Skóra pokrywająca powierzchnię ciała składa się z naskórka, skóry właściwej i tkanki podskórnej.
Naskórek
Stanowi bezpośrednią granicę między organizmem a otaczającym nas światem zewnętrznym. Zbudowany jest z pięciu wartw, ułozonych kolejno od dołu ku górze: warstwa podstawna (zwana rozrodczą), kolczysta, ziranista, jasna i rogowa.
Warstwa podstawna jest to najniżej położona warstwa komórek, o wydłuzonych, silnie zasadochłonnych jądrach, zwana również warstwą rozrodczą, gdyż w niej najobficiej postępuje podział komórek. W warstwie tej jest zauważalna początkowa przemiana kreatyny, będącej ostatecznym produktem metabolizmu naskórka. W obrębie tej warstwy znajdują się melanocyty, komórki Langerhansa, komórki Markela.
Warstwa kolczysta jest zbudowana z kilku rzędów wielobocznych komórek, które ulegają spłaszczeniu w kierunku powierzchni skóry. Przestrzenie międzykomórkowe warstwy kolczystej są wypełnione substancją mukopolisacharydowo-białkową, która przyczynia się do ich scementowania. powyżej tej warstwy rozpoczyna się proces kreatynizacji, dlatego też często warstwę podstawną i kolczystą określa się ogólną nazwą warstwa Malpighiego.
Warstwa ziarnista składa się z wielu wrzecionowatych komórek o spłaszczonych jądrach (wypełnionych zasadochłonnymi ziarnami kreatohialiny), które biorą udział w procesie wytwarzania białka kreatynowego.
Warstwa jasna ma duże znaczenie w zaburzeniach rogowacenia naskórka.
Warstwa rogowa składa się ze spłaszczonych komórek pozbawionych jąder. Bliżej warstwy jasnej przylegają one do siebie, a przy powierzchni skóry są luźno ułożone i ulegają złuszczeniu. W skład warstwy rogowej wchodzą białka kreatynowe, które wiążą wodę, dzięki czemu warstwa ta uzyskuje elastyczność. Błony komórkowe keratynocytów są zbudowane z fosfolipidów, które pod wpływem enzymów, zwłaszcza fosfolipazy A i C, uwalniają kwas arachidynowy (ma on duże znaczenie w procesach zapalnych).
Proces odnowy komórkowej, zachodzący w naskórku, wynosi średnio 26 - 28 dni, z wiekiem zaś okres ten ulega wydłużeniu. W najgłębiej położonej warstwie naskórka trwa nieustanny podział i tym samym tworzenie nowych komórek. Wędrują one z dołu do góry, powoli ulegając rogowaceniu (keratynizacji). Po dotarciu do powierzchni skóry zostają zrzucone w postaci mikroskopijnych zrogowaciałych łusek. Dzięki temu procesowi odbywa się ciągła odnowa skóry. Główna funkcją naskórka jest rogowacenie, polegające na różnicowaniu się komórek naskórka, w którym podlegają one określonym zmianom morfologicznym i chemicznym. W czasie tego procesu tworzy się kreatyna, a komórki są przemieszczane z warstwy podstawnej ku pwoeirzchni naskórka, tracąc jądra komórkowe, wodę i tlen. Na powierzchni warstwy rogowej znajduje się płaszcz lipidowy, którego obecność ma duże znaczenie dla utrzymania właściwego stanu nawodnienia tej warstwy. Płaszcz lipidowy jest mieszaniną, w skład której wchodzą: łój, woski, kwasy tłuszczowe, węglowodory, mono-, dwu- i trójglicerydy oraz lipidy pochodzące z komórek naskórka. Warstwa rogowa naskórka jest twarda, elastyczna, naskórek osłania skórę właściwą, w której zachodzą najważniejsze dla skóry procesy.
Skóra właściwa
Jest ściśle powiązana z tkanką podskórna. Składa się przede wszystkim z tkanki łącznej i elementów komórkowych, zawiera naczynia krwionośne, zakończenia nerwowe i przydatki skóry. Można w niej wyróżnić dwie warstwy: warstwę brodawkową - obejmującą brodawki, zawierające liczne drobne naczynia krwionośne; warstwę siateczkową - obejmującą głębsze warstwy, aż do tkanki podskórnej, różniącą się bardziej zbitą strukturą kolagenu.
W skórze właściwej występują trzy rodzaje włókien: kolagenowe, sprężyste i retikulinowe. Włókna te są wtapiane w substancję złożoną głównie z mukopolisacharydów. Włókna retikulinowe i sprężyste są rozsiane między włóknami kolagenowymi. Z wiekiem włókna sprężyste ulegają zwyrodnieniu i wraz z włóknami kolagenowymi zbijają się w bezpostaciową masę. ponadtwo dochodzi do zmniejszenia syntezy kolagenu i proteoglikanów oraz do zaniku tworzenia się nowych naczyń krwionośnych. konsekwencją tych zmian w tkance łącznej jest pojawienie się zmarszczek, bruzd, zmniejszenie elastyczności oraz zwiększenie wrażliwości skóry.
Tkanka podskórna
Składa się ze zrazików tłuszczowych, przedzielonych zbitą tkanką łączną włóknistą, a w przestrzeniach międzyzrazikowych znajdują się części wydzielnicze gruczołów potowych oraz naczynia krwionośne i włókna nerwowe.
Skóra to nie tylko powłoka ciała, stykająca się ze środowiskiem zewnętrznym, ale skomplikowany narząd wykonujący rozmaite funkcje: chroni organizm przed uszkodzeniami mechanicznymi, wpływami atmosferycznymi, chemicznymi, biologicznymi, jak również pełni funkcję termoregulacyjną, wydalniczą oraz przyczynia się do wymiany gazowej. Skóra stanowi najcięższy organ ludzkiego ciała, waży ok. 3kg i ma powierzchnię ok. 2 m2.